Table of Contents
ในโรงงานอุตสาหกรรมหลายประเภท ไม่ว่าจะเป็นโรงงานอาหาร เครื่องดื่ม ยา สิ่งทอ พลาสติก หรือแม้แต่โรงงานผลิตชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ “เครื่องปั๊มลม” ถือเป็นหัวใจสำคัญในการผลิต เนื่องจากลมอัดที่ได้จากเครื่องปั๊มลมสามารถนำไปใช้เป็นพลังงานสำหรับเครื่องจักร เครื่องมือ และกระบวนการต่าง ๆ ได้อย่างหลากหลาย ซึ่งเครื่องปั๊มลมที่ได้รับความนิยมสูงสุดคือ เครื่องปั๊มลมสกรู (Screw Air Compressor) เพราะสามารถผลิตลมในปริมาณมากได้อย่างต่อเนื่องและมีเสถียรภาพสูงกว่าปั๊มลมชนิดอื่น ๆ อย่างไรก็ตาม
เครื่องปั๊มลมสกรูก็ยังแบ่งออกเป็น 2 ประเภทหลัก ๆ ได้แก่:
- แบบ Fixed Speed (ความเร็วรอบคงที่)
- แบบ VSD หรือ Variable Speed Drive (ปรับรอบตามความต้องการด้วย Inverter)
ทั้งสองแบบมีข้อดีและข้อจำกัดที่แตกต่างกัน การเลือกใช้งานจึงขึ้นอยู่กับลักษณะของโรงงานและพฤติกรรมการใช้ลมอัดของแต่ละแห่ง บทความนี้จะขยายความเกี่ยวกับความแตกต่าง ข้อดี ข้อเสีย และความคุ้มค่าของทั้งสองแบบ เพื่อให้ผู้อ่านสามารถตัดสินใจได้อย่างมั่นใจ

1. รูปแบบการทำงานของเครื่องปั๊มลมสกรู
1.1 Fixed Speed (ความเร็วรอบคงที่)
เครื่องปั๊มลมแบบ Fixed Speed เป็นเครื่องที่มอเตอร์หมุนด้วยความเร็วรอบคงที่ตลอดเวลา เมื่อเครื่องอยู่ในโหมด Load มันจะผลิตลมอัดได้เต็มตามค่าพิกัดของเครื่องเสมอ แม้ว่าความต้องการลมในขณะนั้นจะน้อยกว่าก็ตาม หากถึงช่วงที่ไม่มีการใช้ลม เครื่องจะเข้าสู่โหมด Unload ซึ่งหมายถึงมอเตอร์ยังคงหมุนอยู่ แต่ไม่ได้ผลิตลมอัด ส่งผลให้สิ้นเปลืองพลังงานบางส่วนโดยไม่ได้ใช้งานจริง
ลักษณะเด่นของ Fixed Speed คือความทนทานและเรียบง่าย ไม่มีความซับซ้อนในระบบการทำงานมากนัก แต่ก็มีข้อจำกัดด้านความยืดหยุ่น เพราะไม่สามารถปรับการทำงานตามปริมาณการใช้ลมที่เปลี่ยนแปลงไปได้

1.2 VSD (Variable Speed Drive)
เครื่องปั๊มลมแบบ VSD หรือที่เรียกกันทั่วไปว่า Inverter Control สามารถปรับรอบความเร็วของมอเตอร์ได้อัตโนมัติ ตามปริมาณความต้องการลมจริงในโรงงาน หากการใช้ลมลดลง มอเตอร์ก็จะหมุนช้าลง แต่ถ้าความต้องการลมเพิ่มขึ้น มอเตอร์ก็จะเร่งรอบให้เร็วขึ้นทันที ทำให้สามารถผลิตลมได้ตรงกับการใช้งานจริงและลดการสูญเสียพลังงานไปโดยเปล่าประโยชน์
ข้อดีอีกอย่างคือ VSD สามารถช่วยควบคุมแรงดันลมให้คงที่ได้อย่างแม่นยำมากขึ้น ซึ่งเหมาะกับโรงงานที่ต้องการแรงดันเสถียรเพื่อรักษาคุณภาพของสินค้า
2. การประหยัดพลังงาน
2.1 Fixed Speed
แม้เครื่อง Fixed Speed จะไม่มีความสามารถในการปรับรอบตามการใช้งาน แต่ก็มีข้อดีในแง่ของความเหมาะสมกับโรงงานที่มีความต้องการใช้ลมในปริมาณที่คงที่และเต็มกำลังตลอดเวลา เช่น โรงงานที่เครื่องจักรทำงานตลอด 24 ชั่วโมงและมีการใช้ลมเต็มกำลังเสมอ หากเลือกใช้ VSD ในลักษณะนี้ จะไม่ก่อให้เกิดประโยชน์ด้านการประหยัดพลังงานเพิ่มเติม แต่กลับมีต้นทุนเครื่องสูงกว่าโดยไม่จำเป็น
2.2 VSD (Variable Speed Drive)
ข้อดีหลักของ VSD คือความสามารถในการปรับรอบการทำงานได้อย่างยืดหยุ่น ส่งผลให้ประหยัดพลังงานได้สูงสุดถึง 30% เมื่อเทียบกับ Fixed Speed ในกรณีที่การใช้ลมมีความผันผวน นอกจากนี้ยังสามารถควบคุมแรงดันลมให้คงที่ได้ในระดับที่โรงงานต้องการ ซึ่งช่วยเพิ่มการประหยัดพลังงานอีกประมาณ 5–7% เพิ่มเติม
กล่าวอีกนัยหนึ่ง หากโรงงานของคุณไม่ได้ใช้ลมต่อเนื่องตลอดเวลา หรือมีพฤติกรรมการใช้ลมที่ไม่แน่นอน เครื่อง VSD จะช่วยให้คุณลดค่าไฟฟ้าได้อย่างมีนัยสำคัญในระยะยาว
3. ต้นทุนและ ROI (Return on Investment)
- Fixed Speed: ราคาซื้อเครื่องถูกกว่า และมีค่าใช้จ่ายเริ่มต้นต่ำ เหมาะสำหรับโรงงานที่ใช้ลมในปริมาณมากและต่อเนื่อง ทำให้สามารถใช้ศักยภาพของเครื่องได้เต็มที่
- VSD: แม้ราคาซื้อเครื่องจะสูงกว่า แต่ถ้าโรงงานมีการใช้ลมแบบไม่สม่ำเสมอ จะทำให้ผลการประหยัดพลังงานชัดเจน ส่งผลให้ ROI ของ VSD เร็วกว่าการลงทุนใน Fixed Speed เนื่องจากค่าไฟฟ้าที่ลดลงจะช่วยคืนทุนได้เร็วกว่า
การเลือกใช้งานจึงควรพิจารณาไม่เพียงแค่ต้นทุนการซื้อเครื่อง แต่ต้องมองรวมถึงค่าใช้จ่ายด้านพลังงานในระยะยาวด้วย
4. ตารางเปรียบเทียบ Fixed Speed vs VSD
คุณสมบัติ | Fixed Speed | VSD (Variable Speed Drive) |
ต้นทุนเครื่อง | ต่ำ | สูงกว่า |
ความยืดหยุ่นในการใช้งาน | ต่ำ | สูง (ปรับตามความต้องการลมจริง) |
การประหยัดพลังงาน | เหมาะเมื่อใช้ลมเต็มพิกัดคงที่ | ประหยัดพลังงานได้สูงสุด 30% เมื่อใช้ลมผันผวน |
แรงดันลม | ไม่คงที่เสมอไป | รักษาแรงดันได้แม่นยำกว่า |
ROI (ผลตอบแทนการลงทุน) | ระยะยาว อาจช้า | เร็วขึ้นจากการประหยัดพลังงาน |
สรุป
- หากโรงงานของคุณ ใช้ลมต่อเนื่อง คงที่ เต็มพิกัด → เลือก Fixed Speed
- หากโรงงานของคุณ ใช้ลมผันผวน ไม่สม่ำเสมอ → เลือก VSD (Variable Speed Drive) เพื่อประหยัดพลังงานและคุ้มค่าระยะยาว
FAQs
Q1: เครื่อง VSD ประหยัดไฟได้เสมอหรือไม่?
A: ไม่เสมอไป ต้องขึ้นอยู่กับลักษณะการใช้ลม หากใช้ลมคงที่ VSD จะไม่ต่างจาก Fixed Speed
Q2: อายุการใช้งานเครื่องทั้งสองแบบแตกต่างกันหรือไม่?
A: อายุการใช้งานใกล้เคียงกัน ความแตกต่างอยู่ที่ต้นทุนและพลังงานที่ประหยัดได้
Q3: จะรู้ได้อย่างไรว่าโรงงานควรใช้ Fixed หรือ VSD?
A: ควรตรวจสอบพฤติกรรมการใช้ลมในโรงงาน หากใช้ลมต่อเนื่องสม่ำเสมอเลือก Fixed แต่ถ้ามีการผันผวนควรเลือก VSD
Delta Compressor พร้อมให้บริการ ให้คำปรึกษา ออกแบบ และติดตั้งเครื่องปั๊มลมสกรูทั้ง Fixed Speed และ VSD โดยทีมวิศวกรมืออาชีพ
- วิเคราะห์ความต้องการลมอัดของโรงงาน
- เสนอทางเลือกที่เหมาะสมทั้งด้านต้นทุนและการประหยัดพลังงาน
- บริการหลังการขายและอะไหล่แท้ครบวงจร
👉 สนใจข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับ ปั๊มลมสกรู ติดต่อ Delta Compressor ได้ทันที








